Duchenne-dystrofie, hoe het ontstaat, wanneer het zich manifesteert, hoe ermee om te gaan

Progressieve genetische ziekte waarbij een gen betrokken is dat verantwoordelijk is voor de productie van dystrofine, een eiwit dat essentieel is voor de gezondheid van de spieren. Een definitie van de ziekte van Duchenne gaat min of meer als volgt.

Zelfs vandaag de dag is de levenskwaliteit van jonge patiënten met Duchenne een uitdaging, maar de afgelopen decennia is de situatie verbeterd: de komst van steroïden in de klinische praktijk eind jaren negentig, fysiotherapie, de opbouw van een netwerk van steeds talrijkere gespecialiseerde centra, en ten slotte de multidisciplinaire behandeling en vroege aanpak van hartproblemen hebben de klok van de ziekte verzet en de natuurlijke geschiedenis ervan veranderd.

Dankzij de inzet van patiëntenverenigingen en onderzoek komt de diagnose vandaag de dag dus steeds vaker op het juiste moment, zijn families niet langer alleen en is de levensverwachting van patiënten enorm toegenomen. En dat niet alleen: de behandelmogelijkheden nemen ook toe.

Een belangrijke nieuwe therapeutische mogelijkheid en vooruitzichten voor een betere levenskwaliteit openen zich dankzij de beschikbaarheid van vamorolone, een nieuw ontstekingsremmend steroïde medicijn, met minder bijwerkingen vergeleken met klassieke behandelingen op basis van cortisonderivaten.

Wat gebeurt er bij ziekte

Eugenio Maria Mercuri, directeur van de kinderneuropsychiatrie-eenheid van de Fondazione Policlinico Universitario Agostino Gemelli IRCCS uit Rome, legt uit: “Als het fundamentele eiwit voor het spierwelzijn ontbreekt, worden de spieren zelf kwetsbaarder, wat een zwakte veroorzaakt die niet alleen de skeletspieren betreft – die de beweging van de benen en armen mogelijk maken – maar ook de hart- en ademhalingsspieren.”

“Na verloop van tijd compromitteert de ziekte eerst het lopen en daarna het gebruik van de bovenste ledematen – is het commentaar van de deskundige –. Patiënten hebben een beperkte levensverwachting vanwege het optreden van respiratoire en vooral cardiologische complicaties: momenteel ligt de gemiddelde overlevingsleeftijd tussen de 29 en 30 jaar.”

Opgemerkt moet worden dat bij Duchenne spierdystrofie het defect zich op de

Hoe de pathologie te herkennen

Klinisch manifesteert de ziekte zich in de eerste levensjaren, zelden bij de geboorte. “Bij de geboorte of in de allereerste levensjaren kan af en toe een toename worden vastgesteld van een enzym dat creatinekinase wordt genoemd, en dat is al sterk verhoogd, zelfs als het kind niet veel klinische symptomen vertoont – geeft Mercuri aan.

Dit is een vroeg teken van spierpijn: het enzym, dat normaal in de spier aanwezig is, gaat lekken als gevolg van een probleem met de integriteit van de spiervezel, waardoor er een hoge concentratie in het bloed wordt aangetroffen.”

Meer in het algemeen worden de eerste klinische symptomen meestal rond de leeftijd van 3-4 jaar opgemerkt. Normaal gesproken kan een kind op deze leeftijd opstaan ​​zonder zijn handen op de grond of benen te plaatsen; deze kinderen vertonen echter een kenmerkend teken van spierzwakte, d.w.z. ze moeten zichzelf helpen met hun handen, deze eerst op de grond plaatsen en dan op hun benen om op te staan. Ouders merken ook dat ze onhandig zijn tijdens het rennen en niet kunnen springen.

Tot de leeftijd van 6-7 jaar verschijnen er moeilijkheden zoals zonder hulp opstaan ​​van de grond, het onvermogen om te rennen of springen, maar kinderen kunnen nog steeds enigszins verbeteren en nieuwe vaardigheden verwerven. Na de leeftijd van 7 jaar begint vrijwel altijd een snellere progressiefase: kinderen met Duchenne Spierdystrofie beginnen verworven vaardigheden te verliezen, zoals het op en af ​​gaan van trappen of zelfstandig opstaan ​​van de grond. Gemiddeld treedt het verlies van het vermogen om zelfstandig te lopen op tussen de leeftijd van 12 en 14 jaar.

Hoe kom je tot de diagnose en hoe ga je ermee om?

“De diagnose kan op twee manieren worden gesteld – zegt Mercuri –. De eerste is een incidentele bevinding van de eerder genoemde enzymen, met name transaminasen, die ook in de lever aanwezig zijn. Het komt vaak voor dat een kind zich niet lekker voelt, misschien een paar dagen moet overgeven, en bloedtesten krijgt voorgeschreven die verhoogde transaminasen aan het licht brengen. De diepgaande diagnose brengt ook verhoogde creatinekinase aan het licht, wat leidt tot een reeks tests die leiden tot de diagnose van Duchenne. tot 170-200, terwijl ze bij de ziekte van Duchenne tienduizenden kunnen bereiken, met een dus zeer duidelijke verandering.

Het tweede diagnostische pad is gebaseerd op klinische symptomen in plaats van op bloedwaarden. De eerste zorg betreft doorgaans een motorische beperking, zoals we hebben gezien. Daarom worden deze kinderen vaak eerst bezocht door een orthopedist, in plaats van door een neuroloog; het is in plaats daarvan essentieel om het bewustzijn onder kinderartsen in de eerste lijn te vergroten, zodat zij onmiddellijk een neuroloog erbij betrekken.”

Een heel eenvoudige eerste indicatie is het uitvoeren van een bloedtest op creatinekinase, een routinetest die door alle laboratoria wordt uitgevoerd. Als u moeite heeft met opstaan ​​van de grond of met rennen, kunt u met dit enzym snel controleren of er sprake is van een spierprobleem.

Vervolgens gaan we verder met een genetische analyse, die nu routinematig wordt uitgevoerd in tal van Italiaanse centra, die de definitieve diagnose bevestigt. Het proces omvat daarom een ​​klinische of laboratoriumverdenking, gevolgd door een neurologische analyse die leidt tot de genetische test en de definitieve diagnose.

In het verleden werden spierbiopten uitgevoerd om de aanwezigheid van dystrofine in de spier te verifiëren; Tegenwoordig biedt de genetica zeer nauwkeurige indicaties zonder toevlucht te nemen tot een invasieve methode zoals een biopsie, waarvoor eenvoudigweg een monster nodig is.

De betrokkenheid van gezinnen

Geen enkele ouder is klaar om de diagnose Duchenne spierdystrofie te krijgen. Maar hoewel gezinnen zich tot de jaren tachtig bij het ergste neerlegden, zijn de zaken tegenwoordig enigszins veranderd. De eerste zorgaanbevelingen die voortkomen uit de Europese Consensus uit 1997, georganiseerd door het Dutch Parent Project en vertaald door Parent Project Italia, gepubliceerd in 2010 en bijgewerkt in 2018, dateren uit de jaren negentig.

Kwaliteit van leven is nog steeds een open uitdaging, maar het gebruik van steroïden in de klinische praktijk, het systematische gebruik van fysiotherapie, de opbouw van het netwerk van referentiecentra, geboren als het Telethon-netwerk, dat in Italië meer dan 18 centra heeft verspreid van noord naar zuid, multidisciplinair management en, ten slotte, de vroege aanpak van hartproblemen, hebben de klok van de ziekte verzet en de natuurlijke geschiedenis ervan veranderd.

“In veertig jaar tijd is de ziekte veranderd: intussen is ze getransformeerd van een puur pediatrische pathologie met een zeer vroege fatale afloop naar een chronische ziekte bij volwassenen (de gemiddelde leeftijd bij overlijden is gestegen van 14,4 jaar in de jaren zestig naar 25,3 jaar bij beademde patiënten in de jaren negentig tot ruim 34-36 jaar vandaag); de aandacht is gericht op de overgangsfase van kinderarts naar neuroloog – onderstreept Filippo Buccella, raadslid en oprichter Parent Project APS Italië – er is ook een nieuw hoofdstuk geopend voor de diagnose, in het verleden arriveerde het niet eerder dan de leeftijd van 6 jaar, tegenwoordig is het steeds eerder, omdat de therapeutische horizon niet langer beperkt is tot alleen corticosteroïden -.

Het is waarschijnlijk dat binnen tien jaar sommige onderzoekslijnen zullen worden gesloten en dat over ongeveer vijftien jaar de levens van Duchenne-kinderen nog beter zullen zijn. De terugbetaling van vamorolon is een belangrijke mijlpaal; het is zowel een startpunt als een demonstratie dat wanneer gezinnen zichzelf organiseren en onderzoek financieren, dat onderzoek ook komt. Het hebben van een extra optie voor artsen betekent dat ze de zorg kunnen personaliseren.”