Cytisine, hoe het medicijn werkt om te stoppen met roken, wie het nodig heeft en hoeveel nicotineverslaving beïnvloedt

Afscheid nemen van sigaretten, zelfs als je misschien geen echte verslaving hebt gecreëerd omdat je maar een paar keer per dag rookt, is verschrikkelijk moeilijk. Dit alles in het licht van gegevens over risico’s: de levensverwachting van een jongere die op vijfentwintigjarige leeftijd twee pakjes sigaretten per dag rookt, is acht jaar korter dan die van een niet-roker.

Maar de sigaret voor altijd uitdoven is een complexe uitdaging, die moet worden aangepakt met de hulp van deskundigen, zoals degenen die werkzaam zijn in de antirookcentra van de National Health Service. Bovendien zijn deze structuren de eersten die een behandeling met cytisine voorschrijven om van de verslaving af te komen, als onderdeel van een aanpak die op verschillende strategieën is gebaseerd.

Wat is cytisine en voor wie is het geschikt?

Het medicijn dat cytisine bevat, is nu beschikbaar en wordt vergoed door de gezondheidszorg. Het doel van de behandeling is het bestrijden van nicotineverslaving en het stoppen van het roken van tabak, zonder dat de klassieke tekenen en symptomen van nicotinegebrek optreden, wat vaak tot opnieuw roken leidt.

Kortom, cytisine is een stof die kort na het midden van de 19e eeuw werd geïdentificeerd en geëxtraheerd en afkomstig is van goudenregen. Door op de bladeren te kauwen, haalden soldaten in de Tweede Wereldoorlog de effecten van nicotine eruit, omdat ze niet konden roken. In de praktijk werkt het in op de nicotinereceptoren, waardoor de behoefte aan deze verbinding wordt beperkt.

Waarschuwing: de duur van het effect is extreem kort en daarom zijn er over het algemeen meerdere toedieningen per dag nodig om de nicotinereceptoren goed onder controle te houden. Het medicijn wordt veel gebruikt in Oost-Europese landen en kan misselijkheid, droge mond en hoofdpijn als bijwerkingen hebben.

Het wordt al enige tijd gebruikt in antirookcentra, de dosering wordt geprogrammeerd door de specialist. En het zijn altijd de deskundigen die moeten worden gevraagd naar de indicatie van deze behandeling, ook in het licht van wat de documenten van de Italiaanse Vereniging voor Tobaccoologie (Sitab) rapporteren, die praktische informatie bieden voor de verstrekking van deze en andere therapieën.

Wat nicotine doet

Nicotine voert verschillende acties uit, maar vaak op een “bifasische” manier. In feite kunnen al zijn activiteiten stimulerend of deprimerend zijn. De uiteindelijke reactie van het lichaam op nicotine is daarom de som van de verschillende, vaak tegengestelde, effecten van de stof.

Nicotine kan bijvoorbeeld de hartslag en de bloeddruk verhogen door in te werken op de lokale controlecentra van het ‘sympathische’ zenuwstelsel, op het bijniermerg (een deel van de kleine klier die zich boven de nieren bevindt en catecholamines produceert zoals adrenaline en noradrenaline), en door bepaalde chemische receptoren te activeren die aanwezig zijn nabij de aorta en de halsslagader.

Al deze middelen veroorzaken een reactie die na een paar minuten, afhankelijk van de hoeveelheid nicotine, wordt overweldigd door de controlemechanismen die een precies tegenovergestelde reactie veroorzaken. Nicotine heeft een initiële stimulerende werking op het zenuwstelsel, vooral op de ademhaling. Maar zelfs in dit geval is de depressie van deze reacties na korte tijd groter.

Ten slotte verhoogt nicotine de stoelgang omdat het positief inwerkt op de zenuwen die de darmspieren aansturen. Wanneer de stof aanwezig is, bestaat er dus een lichte neiging tot diarree, gevolgd door perioden van constipatie wanneer het roken wordt gestopt. Uiteindelijk is nicotineverslaving een van de redenen waarom stoppen met roken zo moeilijk is. Maar wees voorzichtig: het is slechts één van de oorzaken van de problemen bij het stoppen met roken.

Wat te doen

Het is van essentieel belang dat stoppen met roken wordt aangepakt met de verschillende instrumenten die we vandaag de dag ter beschikking hebben, door de integratie van benaderingen die de beste resultaten kunnen garanderen. Het belangrijkste is volgens deskundigen om uitsluitend te vertrouwen op methoden die bewezen effectief zijn.

Aan de basis van alles moet in ieder geval de wil liggen om te stoppen. En vooral de kracht om ook na maanden niet opnieuw te beginnen. U kunt er op rekenen dat al na één jaar stoppen met roken het risico voor hart en bloedvaten gehalveerd is en dat na een langere periode ook het risico voor de longen lijkt te verdwijnen.

Voor elke roker is echter een gepersonaliseerde aanpak nodig, gebaseerd op de hoeveelheid sigaretten die elke dag wordt gerookt, de werkelijke aanwezigheid van verslaving (bij degenen die dagelijks roken bestaat dit bijvoorbeeld in 30-50 procent van de gevallen niet) en op de aanwezigheid van depressieve toestanden of andere situaties die het verlaten moeilijker maken.

In ieder geval zijn de therapieën die tot nu toe wetenschappelijk zijn bewezen met klinische onderzoeken counseling, medicijnen en nicotinevervangers. Deze laatste werken door het gevoel van nicotineontwenning tegen te gaan. Het heeft vrijwel geen contra-indicaties, behalve huidproblemen bij het gebruik van pleisters. Naast andere farmacologische therapieën is er bijvoorbeeld varenicline, dat werkt door de nicotinereceptoren met hoge specificiteit te “bezetten”.